حکایت همچنان باقیست...

قرارست از اول اردیبهشت ماه طرح برخورد با بدحجابی در پایتخت اجرا شود.
همه ساله با گرم شدن هوا طرح های ضربتی و مقطعی مسئولین سیاسی-انتظامی به برخورد با بدحجابی معطوف می شود و این دور باطل بدون ارزیابی آثار و پیامدهای حاصله در سالهای گذشته، همچنان به عنوان تنها راهکار پیشنهادی با پدیده رو به گسترش بدحجابی تلقی می شود.
سالها از تصویب قانون اجباری شدن حجاب در ایران می گذرد.و حکایت همچنان باقی ست...
دولت موفق نشده با کوچک شدن روسری ها، کوتاه،بدن نما و تنگ شدن مانتوها و تغییر رنگ آنها و مصادیق مختلف بدحجابی، شل حجابی و اخیرا کمی تا حدودی بی حجابی مقابله نماید.
تجربه نشان داده است که دولت ها در هر زمینه ای که امری را اجباری و الزامی کرده اند، بدون آنکه زمینه پذیرش و اقناع عمومی را فراهم نمایند، فرهنگ سیاسی و رویکرد اجتماعی مردم به عکس العمل منجر شده و عملا بر خلاف آن اجبار به اشکال مختلف پیدا و پنهان بسیج شده اند. دو نمونه عینی این حرکت را در رابطه با امر پوشش(حجاب)زنان می توان دید ، چه آن زمان که به امر رضاشاه بی حجابی اجباری شد و چه بعد از انقلاب که به حکم قانون مصوب مجلس حجاب اجباری گردید و بی حجابی از مصادیق جرایم ضد عنف و اخلاق عمومی تلقی شد.
مطابق تبصره ماده 638 قانون مجازات اسلامی ، زنانی که بدون حجاب شرعی در معابر و انظار عمومی ظاهر شوند ،به حبس از 10 روز تا 2 ماه و یا پنجاه هزار تا پانصدهزار ریال جزای نقدی محکوم خواهند شد. این تبصره در ذیل ماده ای ست که کیفر اشخاصی که در انظار و اماکن عمومی و معابر، متظاهر به عمل حرام می شوند یا مرتکب اعمالی می شوند که گرچه نفس آن عمل دارای کیفر نمی باشد،ولی عفت عمومی را جریحه دار می نماید، آمده است.
تا قبل از اجباری شدن حجاب ،مقاومت هایی از سوی زنان بی حجاب صورت می گرفت. اما بعد از قانونی شدن حجاب و برخورد با زنان بی حجاب و پاکسازی آنها در مراکز شغلی ،حجاب اجباری حتی توسط مخالفین نیز رعایت شد.به نحوی که دیگر در سطح جامعه با پدیده بی حجابی مواجه نبودیم.هر چند به دلیل بی اعتقادی طیف هایی از زنان به امر حجاب و در اعتراض به آن، بتدریج پدیده بد حجابی شکل گرفت.
از طرف دیگر چون حد و حدود حجاب شرعی مورد نظر قانونگذار مشخص نبود و در این رابطه سلیقه ای عمل می شد،بتدریج زنانی به بهانه های عدم حفظ حجاب یا بد حجابی مورد برخورد قرار گرفتند.
زنان کارمندی نیز که در ادارات رعایت امر حجاب را نمی کردند،به استناد قانون رسیدگی به تخلفات اداری مشمول توبیخ کتبی با درج در پرونده یا اخراج از اداره قرار گرفتند.
نزدیک به سه دهه از انقلاب می گذرد.انقلابی که با داعیه حاکمیت ارزش های دینی شکل گرفت .با همین دغدغه بود که حجاب به عنوان یک ارزش، اجباری شد. ولی آیا این ارزش در جامعه نهادینه شد؟
نگاهی به واقعیات پیرامون و رشد و گسترش پدیده بدحجابی یا شل حجابی خصوصادررابطه با جوانان که همه پرورش یافته همین نظام، در مدارس و دانشگاههای بعد از انقلاب و متاثر از رسانه های انحصاری صوتی تصویری جمهوری اسلامی اند،نمایانگر آنست که سیاست پیش گرفته شده از سوی حکومت در جهت تعمیق باورهای دینی و حاکمیت ارزش های اسلامی و به طور خاص پوشش زنان و دختران ،نه فقط توفیق چندانی نداشته ،بلکه بر اساس تجربیات گذشته ،شکست خورده است.
اینکه آیا می شود یک امر اعتقادی و اخلاقی را تبدیل به الزامی قانونی و حقوقی برای همگان کرد،جای تردید جدی است.
آیات مختلف قرآن نیز در رابطه با امر پوشش موید همین نظر می باشد؛به عبارتی در این آیات نیز تاکید بر پذیرش امر پوشش توسط کسانی که ایمان آورده اند، شده است. به آیات زیر توجه کنید:
آیه 59 سوره احزاب: "یا ایها النبی قل لازواجک و بناتک و نساء المومنین یدنین علیهن من جلابیبهن ذلک ادنی ان یعرفن فلا یوذین و کان الله غفورا رحیما"
خطاب این آیه به پیامبر، تاکید بر داشتن پوشش همسران، دختران، و زنان مومن می باشد تا به این وسیله بهتر شناخته شوند و مورد آزار قرار نگیرند.
یا آیات 30-31 سوره نور که خطاب آن مومنین و مومنات است:
"قل للمومنین یغضوا من ابصارهم و یحفظوا فروجهم ذلک ازکی لهم ان الله خبیر بما یصنعون"
"و قل للمومنات یغضضن من ابصارهن و یحفظن فرو جهن و لا یبدین زینتهن الا ما ظهر منها و لیضربن بخمرهن علی جیوبهن و لا یبدین زینتهن الا بعولتهن او آبائهن او...."
از آیات فوق الذکر بر می آید که داشتن پوشش تالی تلو "مومن بودن" یک زن مسلمان است و این امر هم حاصل نمی شود ،مگر اینکه اعتقاد و باور به پوشش در زنان و دختران ایجاد شود و این مهم نیز با اجبار ، زور و سرکوب و برخوردهای فصلی مامورین انتظامی حاصل نمی شود.
برخلاف گفته رییس پلیس پایتخت که در صددست از اول اردیبهشت با شیوه های مختلف ارشادی-آموزشی ، انتظامی و قضایی به مقابله با ناامنی ناشی از امر بدحجابی برود، تجربه سالهای اخیر عدم توفیق این شیوه ها را نشان داده است. بهترست که به فکر تجدید نظر در نوع نگرش ها و سیاست های اعمالی گذشته برآمد.

جمیله کدیور | لینک ثابت | نظر (11)